Ο Ογκοπόγκο της λίμνης Οκανάγκαν: Αλήθεια ή θρύλλος;

Στη λίμνη Οκανάγκαν η ύπαρξη του Ογκοπόγκο δεν είναι απλά ένας θρύλλος...

Όταν ακούμε για τέρας μιας λίμνης, σκεφτόμαστε το τέρας του Λοχ-Νες. Στην πραγματικότητα όμως πολλές λίμνες στον κόσμο έχουν το δικό τους θρυλικό τέρας. Η λίμνη Οκανάγκαν στον Νοτιοδυτικό Καναδά είναι μια από αυτές.

Η λίμνη Οκανάγκαν είναι η μεγαλύτερη από τις 5 γειτονικές λίμνες της ομώνυμης κοιλάδας, που επικοινωνούν μεταξύ τους. Το μήκος της είναι 135 χιλιόμετρα και το πλάτος της από 4 ως 5, με συνολική επιφάνεια 348 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Τα νερά της καλύπτουν ένα μυστήριο, που από το 1924 περίπου έχει το όνομα Ογκοπόγκο, και χαϊδευτικά «Όγκι».

Σύμφωνα με έναν από τους θρύλλους των Ινδιάνων της περιοχής η λίμνη πήρε το όνομά της από ένα σοφό και αγαπημένο πρεσβύτερο μιας φυλής, ο οποίος πριν από αιώνες δολοφονήθηκε στις όχθες της λίμνης. Το όνομά του ήταν Kan-He-Kan, και η παραφθορά της λέξης οδήγησε στην ονομασία Οκανάγκαν.

Σύμφωνα πάντα με τον ίδιο θρύλλο, ο δολοφόνος του ήταν ένας άντρας της φυλής του ο οποίος κυριεύτηκε από δαίμονες και εκδιώχθηκε από τη φυλή του επειδή όλοι φοβούνταν τη συμπεριφορά του. Σε ένα τέτοιο βίαιο ξέσπασμα είναι που δολοφόνησε τον Kan-He-Kan, όταν όμως κατάλαβε τι έγινε έτρεξε να κρυφτεί. Οι θεοί όμως τον έπιασαν και για τιμωρία τον μεταμόρφωσαν σε ερπετό και τον έρριξαν στη λίμνη. Εκεί ζει από τότε, σε μια σπηλιά κοντά στο Squally Point, και όποιος περνά από εκεί πρέπει να του προσφέρει κάποια θυσία για να τον εξευμενίσει.

Λένε, μάλιστα, πως ένας αρχηγός μιας γειτονικής φυλής, ο Tim Basket, ο οποίος επισκεπτόταν την περιοχή δε θέλησε να κάνει την προβλεπόμενη θυσία (ένα πουλί ή ένα μικρό ζώο) επειδή δεν πίστευε στην ύπαρξη του δαίμονα και τα θεωρούσε όλα αυτά παλιές δεισιδαιμονίες. Καθώς διέσχιζε όμως τη λίμνη με την οικογένειά του, το τέρας εμφανίστηκε από τα βάθη της λίμνης, προκάλεσε έντονο κυματισμό με την ουρά του και το κανό του αρχηγού χάθηκε στα ταραγμένα νερά.

Μπορεί όλα αυτό να είναι ένας θρύλλος, όμως ακόμα και σήμερα οι Ινδιάνικες φυλές Secwepemc και Syilx που ζούν στην περιοχή εξακολουθούν να πιστεύουν στην ύπαρξη του όντος. Το αποκαλούν N-Ha-Ha-it-koo και για αυτούς είναι μια θεότητα, ούτε καλή ούτε κακή, που στα καθήκοντά της είναι να προστατεύει τη λίμνη και τους κατοίκους της περιοχής. Οι θυσίες δεν είναι ακριβώς για εξευμενισμό, είναι σε ένδειξη σεβασμού και για τη φροντίδα του, οπότε η μη προσφορά τους θεωρείται ασέβεια που η θεότητα δυνητικά τιμωρεί.

Προσθέτουν μάλιστα πως το να δει κάποιος τον N-Ha-Ha-it-koo είναι σημάδι τύχης και εύνοιας. Δεν πρέπει όμως να επιδιώξει κάποιος να τον δει, ούτε να πάει κοντά του, ούτε να ζητήσει τη βοήθειά του, η παροχή της οποίας είναι στη διακριτική ευχέρεια της θεότητας. Πάντως ακόμα και σήμερα του προσφέρουν τροφή. Λένε, μάλιστα, πως οι παλιοί ιεραπόστολοι παρεξήγησαν ακριβώς αυτό και το θεώρησαν ως θυσίες εξευμενισμού μιας δαιμονικής οντότητας.

Ο Ογκοπόγκο, λοιπόν, περιγράφεται γενικά σαν ένα μακρύ ερπετοειδές με ύβους ή πτερύγια, με κεφάλι αλόγου ή φιδιού ή προβάτου. Το μήκος του μπορεί να φθάνει τα 15 μέτρα, ενώ η διάμετρός του το μισό μέτρο ή λίγο περισσότερο.

Για πρώτη φορά αναφέρεται η ύπαρξή του το 1854 – 55 από έναν Μετίς (μιγάδες με γονείς Γάλλους και Ινδιάνους) έποικο της περιοχής, τον John MacDougal, ο οποίος διέσχιζε τη λίμνη με το κανώ του με τα άλογά του να κολυμπούν πίσω δεμένα στο κανώ. Ο MacDougal είπε πως το ον δημιούργησε μια δίνη που τράβηξε στο βυθό τα άλογα, και ο ίδιος μόλις που γλύτωσε κόβοντας με το μαχαίρι του τα σχοινιά που κρατούσαν τα άλογα δεμένα στο κανώ.

Λίγα χρόνια μετά, to 1872 η Susan Allison είδε κι αυτή ένα ον που έμοιαζε με μακρύ κορμό να κινείται αντίθετα προς το ρεύμα της λίμνης. Ήταν η πρώτη καταγραφή του όντος από λευκό κάτοικο της περιοχής.

Ακολούθησαν και άλλες θεάσεις, ακόμα και κινηματογραφήσεις του Ογκοπόγκο, από τότε μέχρι τις μέρες μας, και φυσικά υπήρξε και η τουριστική εκμετάλλευση του θέματος. Για αυτές τις θεάσεις – τις πιο σημαντικές, τουλάχιστον – θα μιλήσουμε σε άλλο άρθρο.

Μπορεί να μην ξέρουμε τι είναι ο Ογκοπόγκο, φαίνεται όμως πως η τοπική κυβέρνηση της  Βρετανικής Κολομβίας (όπου υπάγεται η περιοχή) θεώρησε αρκετά αξιόπιστες τις μαρτυρίες για την ύπαρξή του ώστε να μεριμνήσει το 1969 για την προστασία του: Με ομοσπονδιακό νόμο απαγορεύεται να κυνηγήσει κάποιος τον Ογκοπόγκο ή να προσπαθήσει να του κάνει κακό.

Ακολούθησε και η GREENPEACE τη δεκαετία του 1980, που τον χαρακτήρισε προστατευόμενο είδος.